Ali Paşa, Hadim

Ali Paşa

Ali Paşa, Hadim (? – 1557), yanyalı bir Arnavuttur. Rumeli kethüdalığından sancak beyliği ile ayrılmıştır. 1537'de Diyarbakır valisi olmuş, fakat üç sene sonra azledilmiştir. 1551'de Budin beylerbeyi olarak atanmış ve Macaristan'ın fethinde önemli bir rol oynamıştır. Rumeli beylerbeyi Sokullu Mehmed ve Serdar Ahmed Paşa ile iş birliği yaparak 1552 seferlerinde önemli başarılar elde etmiştir. Bu başarılar arasında Segedin sancağı beyi Mihal-zade Hızır Bey'in muhasara altında bulunan Segedin kalesine yardım etmesi ve Szeged Savaşı'nın kazanılması öne çıkar. Bu başarılarından dolayı padişah tarafından kılıç ve kaftan ile ödüllendirilmiştir.

Daha sonra düşmanın tecavüzleri ve ahde aykırı davranarak bazı Türk ümerasını şehit etmesi üzerine intikam almak için harekete geçmiştir. Vesprim'i kolaylıkla ele geçirdikten sonra Ahmed Paşa'nın Tamşvar muhasarasına başladığı sırada Dregely kalesini zaptetmek üzere Budin'den ayrılmıştır. Ancak bu kale kumandanı Szondy György'nin direnişi karşısında başarılı olamamıştır. Ali Paşa, düşman kumandanını mağlup etmek için kolları sıvamış ve Mohaç Muharebesi'nde önemli bir zafer elde etmiştir.

Daha sonra Siget kalesini muhasaraya almış ancak başarısız olmuş ve Rinya Irmağı'nda yapılan çarpışmada mağlup olmuştur. Tekrar Siget kalesini kuşatmış ancak kuvvetleri azaldığı için başarısız olmuş ve Budin'e geri dönmüştür. Kısa bir süre sonra hayal kırıklığı ve hastalıktan dolayı vefat etmiştir.

Ali Paşa, çirkin biriydi ancak çok cesur ve büyük bir askerî kudret sahibiydi. Ferdinad'a, Macarları baston ve değnek ile değil kılıç ve tüfek ile itaat altına almayı planladığını söylemiştir. Ayrıca, sanatı ve müziği de çok severdi.

Kaynaklar:

• - Âli, Kunh al-ahbâr
• - Peçevî, Târih
• - Mehmed Mazhar Fevzi, Habar-i sahih
• - Mehmed Süreyya, Sicill-i 'oşmâni
• - Arşiv kılavuzu (Topkapı sarayı)
• - A budai basâk magyar hyelvü levelezese, 1553—1589
• - Busbecq, Türk mektupları
• - Takâts Sândor, Rajzok a török vilâgbol
• - Höman-Szekfü, A Magyar Törtenet
• - Hammer, Histoire de l 'Empire Ottoman
• - Zinkeisen, Gesch. d. Osm. Reich.
• - Iorga, Gesch. d. Osm. Reich.